Waarom kiezen voor Wijsbegeerte en Moraalwetenschappen?

De opleiding Wijsbegeerte legt zich toe op het kritisch reflecteren over fundamentele vraagstukken met betrekking tot de mens, de maatschappij en de wereld. In die reflectie hebben de vraagstellingen en antwoorden geformuleerd vanuit mens- en natuurwetenschappen, een belangrijke plaats.

De opleiding Moraalwetenschappen onderscheidt zich van de Wijsbegeerte doordat ze een ander en bijzonder domein bestrijkt. Die studie betreft het wijsgerige, menswetenschappelijke en moraalwetenschappelijke onderzoek van het morele verschijnsel.

Troeven van de UGent-opleidingen

De Gentse opleidingen in de Wijsbegeerte en Moraalwetenschappen staan voor een eigentijdse en actualiteitsgerichte aanpak. De klemtoon ligt minder op de studie van de historische wijsgerige systemen dan wel op de wijsbegeerte en ethiek met haar sociale en praktische implicaties.

Zo besteden de kennistheoretici en logici vooral aandacht aan de ontwikkeling en betekenis van de twintigste-eeuwse wetenschappen. Ook de esthetica, moraalfilosofie, antropologie en andere deeldisciplines zijn toegespitst op de hedendaagse problemen van onze globaliserende wereld. Toegepaste ethiek, milieufilosofie, cultuurkritiek, de aansluiting bij recente wetenschappelijke ontwikkelingen, en de actuele politieke en sociale filosofie zijn maar enkele van de blikvangers.

De grote troef van de moraalwetenschapper is dat zij een degelijke moraalfilosofische kennis combineert met sociaal-wetenschappelijke vaardigheden. Je kan zelf sociaalwetenschappelijk onderzoek doen als je moraalwetenschap hebt gestudeerd.

Wijsbegeerte

Wijsbegeerte start met verwondering. Een filosoof stelt voortdurend kritische vragen over de mens, de wereld en de samenleving en zal pogen die vanuit alle relevante invalshoeken te belichten. De verwondering resulteert in een volgehouden vraag naar de kwaliteit van argumentatie. De filosoof neemt geen genoegen met simpele antwoorden maar gaat steeds verder op zoek naar diepere drijfveren en rationele verklaringen. Voor de filosoof is er geen absoluut eindpunt, maar staat de rationele zoektocht naar inzichten en het stellen van nieuwe vragen voorop. Die vragen hebben in het bijzonder betrekking op problemen waarvoor geen wetenschappelijke oplossingsmethodes bestaan.

De grote filosofen hebben sedert de oudheid een belangrijke invloed op het denken uitgeoefend. De opleiding in de Wijsbegeerte bestaat dan ook voor een groot deel uit een kritische ontleding van de antwoorden die werden en worden gegeven op fundamentele vragen. Naast de grondige historische studie van wijsgerige teksten wordt ook een sterke klemtoon gelegd op de kritische reflectie op actuele problemen, zowel wat betreft ethiek als epistemologie en andere wijsgerige disciplines.

Hulpwetenschappen

Naast historische onderzoeksresultaten en -methodes doet iedere deeldiscipline van de wijsbegeerte een beroep op methoden van andere (mens)wetenschappen voor de constructie van haar ‘oplossingen’. De ethica steunt onder meer op de ontwikkelingspsychologie, de sociale psychologie, de historische wetenschappen, de politieke wetenschappen, de economie en de sociologie. De kennisleer berust onder meer op resultaten van de verschillende wetenschappen, die ze bovendien rechtstreeks als haar onderzoeksobject kan nemen. En de esthetica maakt gebruik van de psychologie, pedagogiek en sociologie om de vorming van de kunstzin, de stijl en de smaak grondiger te bestuderen. Die kritische interactie van de wijsbegeerte en de (mens)wetenschappen is een belangrijk element in de opleiding Wijsbegeerte aan de Universiteit Gent en wordt via de minors nog verdiept.

Actueel

Als filosofiestudent bestudeer je de geschiedenis van de filosofie en onderzoek je de bestaande wijsgerige literatuur. De klemtoon ligt voornamelijk op actuele problemen: de wetenschapsexplosie, de ecologische problematiek, sociale rechtvaardigheidsproblemen, politiek-filosofische vraagstukken, bio-ethiek, veranderingen in het wetenschappelijke wereldbeeld... De filosofie probeert in al die domeinen nieuwe inzichten te formuleren en geeft zo impulsen aan politieke, sociale, culturele en wetenschappelijke ontwikkelingen.

De grondige studie van de historisch belangrijke denkers, gekoppeld aan inzicht in de actuele problemen zorgt ervoor dat je kritisch en autonoom argumenten leert formuleren en op die manier een bijdrage kunt leveren in actuele en maatschappijkritische debatten.

programma van de opleiding

Moraalwetenschappen

Moraalwetenschappen is voor velen een grote onbekende – maar als je geïnteresseerd bent in morele vraagstukken, maatschappelijke discussies en sociaal geëngageerd bent, dan is de opleiding iets voor jou. Moraalwetenschappen is de geïntegreerde wijsgerige en wetenschappelijke studie van de ethische dimensie van ons leven en samenleven. De moraalwetenschapper gaat op zoek naar moraalfilosofisch onderbouwde en wetenschappelijk geïnformeerde inzichten en standpunten omtrent die maatschappelijke problemen en thema’s waarin het ethische, de waarden en normen, een belangrijke plaats innemen.

De opleiding Moraalwetenschappen wil inzicht verstrekken in het morele denken en handelen in de breedste zin van het woord. Ze doet dat door de grondige studie van de belangrijkste benaderingen uit de ethiek en uit de filosofie. Naast de meer theoretische benadering is het ook cruciaal om inzicht te krijgen in de morele ideeën, redeneringen en gedragingen van individuen en groepen zowel in het heden als in het verleden. Die kennis van mens en maatschappij wordt ingevuld door de studie van de zogenaamde hulpwetenschappen zoals geschiedenis, literatuur, sociologie en psychologie. Tijdens de studie wordt ook de brug tussen beide pijlers gelegd en dat mondt uiteindelijk uit in een geïntegreerde empirische en wijsgerige studie van waarden, normen en levensbeschouwingen. Vanuit een actiegerichte zorg wordt bijgedragen tot een kritische benadering van morele oordelen, houdingen en handelingen in actuele sociale contexten. Met behulp van die basis kun je je ontplooien tot een kritische burger die in staat is om een beargumenteerde visie te geven op de complexe problemen van onze samenleving. Wijsgerige ethiek en moraalwetenschappen hebben die kritische opdracht met elkaar gemeen. De moraalwetenschappen zijn echter meer toepassingsgericht. Ze streven concrete resultaten na voor de participatie in waardendebatten, opvoeding, onderwijs, vorming, hulpverlening, politiek …In het bachelorprogramma is bovendien ook nog een belangrijke onderzoekscomponent voorzien. Zo raak je vertrouwd met de basismethoden en -technieken van het kwalitatieve en het kwantitatieve moraalwetenschappelijke onderzoek. In de Master vind je een rijk aanbod aan toegepast ethische vakken zoals wereldethiek, bio-ethiek, seksuele en relatie-ethiek, enzovoort.

Hulpwetenschappen

Naast historische, taalanalytische, en argumentatietheoretische onderzoeksresultaten en –methodes wordt in het moraalwetenschappelijk onderzoek uitgebreid een beroep gedaan op de methoden en de resultaten van de menswetenschappen. Naast je basisvakken kies je ook een minor – cultuur en diversiteit, sociale en politieke wetenschappen, recht, psychologie, en economie en bedrijfskunde. Zo kan je je opleiding uitbouwen in de richting van je interesses.

Actueel

Als student Moraalwetenschappen bestudeer je de geschiedenis van de ethiek en onderzoek je de recente moraalfilosofische en moraalwetenschappelijke literatuur. Daarenboven maak je je vertrouwd met de belangrijke bijdragen uit de menswetenschappelijke literatuur. De klemtoon ligt op actuele problemen die samenhangen met ICT, globalisering, sociale rechtvaardigheidsproblemen, politiek-filosofische vraagstukken, ecologie, mondiale religieuze en wereldbeschouwelijke ontwikkeling, biotechnologie, medische ethiek enz. De moraalwetenschappelijke studie probeert in al die domeinen nieuwe inzichten te formuleren en geeft zo impulsen aan politieke, sociale, culturele en wetenschappelijke ontwikkelingen.

programma van de opleiding